Een goede ondernemer weet: “Je krijgt niets voor niets!”

Op 13 november 2025 sprak het Hof van Justitie zich uit in een zaak waarin een gebruiker een gratis account kon aanmaken om online artikels te lezen (HvJ 13 november 2025, ECLI:EU:C:2025:871). Bij de registratie gaf de gebruiker zijn e-mailadres op en ontving vervolgens een nieuwsbrief die via links naar artikels leidde. Het gratis account gaf toegang tot acht gratis artikels per maand. Als de gebruiker meer artikels wilde lezen, kon dat enkel betalend. De kernvraag was of deze gratis nieuwsbrief als direct marketing moest worden beschouwd en welke regels daarop van toepassing zijn.

Het Hof bevestigde dat het gratis karakter van het account en de nieuwsbrief niet belette dat er wel degelijk een “product of dienst” aangeboden werd. Een betaling is daarvoor niet vereist. In dit geval werd een gratis nieuwsbrief namelijk gebruikt om ook betalende artikels te promoten. Dat is een typisch voorbeeld van het freemium-model dat we alsmaar vaker terugvinden in de digitale wereld. Denk bijvoorbeeld aan Spotify, waar u gratis muziek beluistert tot u betaalt voor een reclamevrije ervaring, of platformen zoals VTM GO+ die gratis toegang combineren met betalende extra’s.

Doordat er betalende producten of diensten gepromoot werden, werd de gratis nieuwsbrief door het Hof beschouwd als direct marketing. Bijgevolg dienden de bepalingen van de e-Privacyrichtlijn toegepast worden. Al bij de registratie moest duidelijk gemeld worden dat het e-mailadres ook zou worden gebruikt voor commerciële communicatie. Daarnaast moet elke nieuwsbrief een onmiddellijke, kosteloze en eenvoudig toegankelijke opt-out bevatten. Zonder transparantie en opt-out mag geen direct marketing worden verstuurd, ook niet wanneer het e-mailadres via een gratis account werd verkregen.